شیر اولین تغذیه نوزادان در سال ابتدایی زندگی است که دارای تمامی مواد مغذی لازم برای رشد نوزاد در مراحل ابتدای رشد او است. گاهی ممکن است نوزاد به طور ناگهانی خوردن از شیر امتناع کند که برای والدین باعث ایجاد نگرانی میشود، زیرا نوزادانی که قبلاً بهخوبی شیر میخوردند، اکنون در برابر شیر خوردن مقاومت نشان میدهند. اعتصاب شیر ممکن است چند روز تا چند هفته طول بکشد و میتواند ناشی از عواملی مختلی باشد. در ادامه مقاله از سایت بهترین کلینیک متخصص کودکان آنا به بررسی دلایل اعتصاب شیر نوزادان میپردازیم.
اعتصاب شیر نوزادان چیست؟
اعتصاب شیر نوزادان دورهای است که نوزاد هنگام گرسنگی، از خوردن شیر خودداری میکند و این میتواند برای والدین نگرانکننده باشد. این حالت به طور معمول ناگهانی و گاهی بدون علت قابل مشاهده بروز میکند. اعتصاب شیر عوامل مختلفی مانند تغییرات محیطی، استرس و حتی رشد سریع نوزاد دارد. اعتصاب شیر معمولاً کوتاهمدت است و با حمایت والدین و ایجاد آرامش برای نوزاد برطرف میشود. بررسی شرایط فیزیکی و محیطی کودک برای یافتن علت اعتصاب نوزاد میتواند به بازگشت به حالت عادی تغذیه کودک کمک زیادی کند.
در صورت نیاز به مشاوره برای این مشکل، حتما به بهترین متخصص اطفال مراجعه کنید تا از عدم وجود مشکلات دیگر اطمینان حاصل کنید. در صورت نیاز به مشاوره، دکتر سونا اسلام پور فوق تخصص نوزادان یکی از بهترین پزشکان، در کلینیک تخصصی کودکان آنا در خدمت شما عزیزان هستند.
متخصص کودکان، فوق تخصص نوزادان و پیرامون تولد
بورد تخصصی از دانشگاه شهید بهشتی تهران، بورد فوق تخصصی از دانشگاه تهران
دلیل اعتصاب شیر نوزادان چیست؟
نوزادان به طور معمول در بیداری و هنگام خواب شیر میخوردند و اگر هنگام شیر خوردن سینه مادر یا شیشه شیر را پس بزنند به اصطلاح اعتصاب شیر نوزادان اتفاق میفتد. این اعتصاب دارای دلایل مختلفی است:
ناراحتی جسمی
نوزادان به دلیل مشکلات جسمی یا درد ممکن است تمایلی به شیر خوردن نداشته باشند. مشکلاتی مانند:
- برفک دهان و زخمهای دهانی
- دنداندرآوردن که در آن لثههای نوزاد حساس و دردناک میشود
- عفونت گوش که باعث درد هنگام بلعیدن میشود
- سرماخوردگی یا آبریزش بینی نوزاد که بلع را برای نوزاد سخت میکند
- مشکلات گوارشی نظیر رفلاکس معده
این دلایل ممکن است موجب نارضایتی نوزاد و امتناع او از شیر خوردن شوند.
تغییرات محیطی و حسی
نوزادان به تغییرات محیط اطراف خود بسیار حساس هستند و تغییرات کوچک میتواند بر رفتار آنها تأثیر بگذارد. تغییر در بوی بدن مادر، استفاده از عطرهای جدید، یا حتی تغییر در مکان یا وضعیت شیردهی ممکن است باعث اعتصاب شیر نوزادان شود زیرا نوزاد میتواند احساس ناراحتی کند. نور زیاد، صدای بلند، و شلوغی بیش از حد نیز میتواند نوزاد را دچار استرس کرده و باعث اعتصاب شیر خوردن شود.
استرس و خستگی نوزاد
نوزادان به استرس و خستگی بسیار حساس هستند. زمانی که نوزاد بیش از حد خسته شده باشد، ممکن است از خوردن شیر امتناع کند. برنامههای نامنظم، عدم خواب کافی، یا تغییر در برنامه روزانه ممکن است نوزاد را دچار استرس کند و موجب اعتصاب شیر شود. حضور افراد ناآشنا یا تغییرات ناگهانی مانند مسافرت نیز میتواند دلایل دیگری برای اعتصاب شیر نوزادان باشد.
کاهش تولید شیر مادر
تولید شیر میتواند به دلایل مختلفی مانند استرس، کمبود خواب، یا تغییرات هورمونی در مادر کاهش یابد. زمانی که نوزاد شیر کمتری دریافت کند، ممکن است علاقه خود را به شیر خوردن از دست بدهد. همچنین، اگر نوزاد متوجه شود که مکیدن، نیاز او به تغذیه را بهدرستی برآورده نمیکند، ممکن است از شیر خوردن امتناع کند.
تغییرات در طعم و بوی شیر مادر
طعم و بوی شیر مادر میتواند تحت تأثیر عواملی مانند رژیم غذایی، داروها، یا تغییرات هورمونی تغیر کند. اگر مادر غذای خاصی خورده باشد که روی طعم شیر تأثیر بگذارد، ممکن است نوزاد از شیر خوردن دست بکشد؛ زیرا طعم شیر برای او آشنا نیست. برای مثال، غذاهای تند یا مصرف سبزیجاتی مانند سیر و پیاز میتواند طعم شیر را تغییر دهد.
رشد و تغییرات رشدی
نوزادان ممکن است به دلیل تغییرات رشدی مانند پیشرفت در مهارتهای حرکتی یا آغاز دنداندرآوردن، توجه کمتری به شیر خوردن نشان دهند. این دورهها که به جهش رشدی شناخته میشوند، معمولاً با تغییرات رفتاری و تغذیهای در نوزاد همراه هستند و ممکن است باعث کاهش تمایل به شیر خوردن شوند.
تغیر شیرخشک
اگر کودک شما از شیرخشک استفاده میکند، تغییر ناگهانی در برند یا طعم شیرخشک ممکن است باعث اعتصاب شیر شود، زیرا نوزادان به طعم و بافتهای آشنا حساساند و طعم جدید ممکن است باعث ناراحتیهای گوارشی مانند نفخ یا دلدرد شود و نوزاد را از شیر خوردن بازدارد.
راه حل اعتصاب شیر نوزادان چیست؟
بعد از تشخیص علت اعتصاب شیر نوزادان میتواند با بهتر کردن شرایط نوزاد برنامه شیر خوردن کودک را به حالت عادی برگردانید:
ایجاد محیط آرام و بدون استرس
مکانی ساکت و بدون حواسپرتی را برای شیردهی انتخاب کنید. کاهش عوامل مزاحم مانند نور زیاد و صداهای بلند میتواند به آرامش نوزاد کمک کند.
تغییر وضعیت شیردهی
گاهی اعتصاب شیر نوزادان با تغییر حالت یا وضعیت شیردهی رفع میشود زیرا به نوزاد کمک میشود که راحتتر شیر بخورد. برای مثال، شیردهی در آغوش یا به حالت نیمه خوابیده ممکن است برای نوزاد آرامشبخشتر باشد.
حفظ تماس مادر و نوزاد
تماس پوستی مادر و نوزاد باعث آرامش نوزاد و تقویت پیوند بین آنها میشود. این روش میتواند حس امنیت نوزاد را افزایش دهد و او را به شیر خوردن تشویق کند.
استفاده از روش تغذیه تدریجی در تغییر شیرخشک
اگر نوزاد از شیرخشک استفاده میکند و نیاز به تغییر برند شیرخشک دارید، این تغییر را بهتدریج و با ترکیب تدریجی شیرخشک جدید با شیر قبلی انجام دهید تا به طعم و بافت جدید عادت کند.
توجه به نشانههای گرسنگی نوزاد
تغذیه نوزاد را در زمانی انجام دهید که نشانههای گرسنگی (مانند مکیدن انگشت) از خود نشان میدهد، نه زمانی که به شدت گرسنه یا بیقرار شده است. این کار به او کمک میکند با آرامش بیشتری شیر بخورد.
رفع مشکلات جسمی احتمالی
اگر احتمال میدهید نوزاد دچار مشکلات جسمی مانند دنداندرآوردن یا عفونت گوش است، بهتر است با پزشک مشورت کنید تا با توصیه و درمان پزشک، نوزاد بتواند راحتتر شیر بخورد.
سخن پایانی
اعتصاب شیر نوزادان معمولاً طبیعی و موقتی است و والدین باید بدون استرس بتواند به نوزاد کمک کنند تا این مرحله را پشت سر بگذارد. شناخت دلایل اعتصاب شیر و استفاده از راهکارهای مناسب مانند ایجاد محیط آرام، توجه به نشانههای گرسنگی و تغییرات تدریجی در تغذیه، میتواند به بازگشت به روند طبیعی تغذیه کمک کند. اگر تشخیص دلیل اعتصاب سخت است بهتر با یک متخصص اطفال در این مورد مشورت کنید.
