کلیهها دو عوض حیاتی در بدن هستند که خون را از مواد زائد و سموم تصفیه میکند. این مواد زائد در نتیجه به ادرار تبدیل میشود و از بدن خارج میشود. رنگ ادرار میتواند مشخص کنده بیماری یا مشکلات سلامتی در بزرگسالان و کودکان باشد. تغییر رنگ ادرار در کودکان باید جدیتر گرفته شود و علت تغییر رنگ به سرعت تشخیص و درمان شود. رنگ ادرار میتواند به دلیل عوامل مختلفی از جمله تغذیه، سطح هیدراسیون، داروها و وجود بیماریها تغیر کند. در ادامه این مقاله از سایت بهترین کلینیک کودکان به علت تغییر رنگ در ادرار کودکان میپردازیم.
به مشاوره نیاز دارید؟ همین الان با مطب دکتر سونا اسلام پور فوق تخصص نوزادان و متخصص کودکان تماس بگیرید:
متخصص کودکان، فوق تخصص نوزادان و پیرامون تولد
بورد تخصصی از دانشگاه شهید بهشتی تهران، بورد فوق تخصصی از دانشگاه تهران
رنگ طبیعی ادرار کودکان چگونه است؟
رنگ طبیعی ادرار معمولاً زرد کمرنگ تا زرد تیره است. این رنگ به دلیل وجود مادهای به نام یوروکروم در ادرار است که ناشی از تجزیه هموگلوبین در خون است. تغییر رنگ در ادرار کودکان و میزان تیرگی ادرار در حالت طبیعی معمولاً تحتتأثیر میزان آب مصرفی در روز است. هرچه مصرف مایعات بیشتر باشد رنگ ادرار روشنتر خواهد بود. در صورتی که فرد کمآب باشد یا آب کافی مصرف نکند، رنگ ادرار تیرهتر میشود و ممکن است به رنگ کهربایی یا حتی قهوهای درآید.
علت تغییر رنگ در ادرار کودکان چیست؟
تغییر رنگ در ادرار کودکان دلایل متفاوتی دارد. میتواند به علت مصرف یک ماده غذایی خاص باشد یا یک مشکلات سلامتی در بدن. معمولاً هر رنگ دلیل خاصی دارد که باید برسی و در صورت لزوم درمان شود.
ادرار قرمز یا صورتی
تغییر رنگ ادرار به قرمز و یا صورتی میتواند به دلایل زیر باشد:
- مصرف خوراکیهای خاص: چغندر، شاه توت و ریواس میتوانند رنگ ادرار را به قرمز یا صورتی تغییر دهند.
- استفاده از دارو:مصرف برخی داروها مانند آنتیبیوتیک ریفامپین در درمان سل، میتواند رنگ زرد ادرار را به رنگ نارنجی متمایل به قرمز درآورد.
- وجود خون در ادرار: برخی از مشکلات سلامتی مانند عفونتهای ادراری، سنگهای کلیه، آسیب یا ضربه و بیماریهای پروستات در مردان میتوانند موجب وجود خون در ادرار شوند.
علت تغییر رنگ ادرار در کودکان به قهوهای تیره و سیاه
تغییر رنگ در ادرار کودکان به قرمز و یا صورتی میتواند ناشی از موارد زیر باشد:
- مصرف خوراکیهای خاص: تغییر رنگ ادرار به قهوهای تیره میتواند در نتیجه خوردن مقدار زیادی لوبیا فاوا، ریواس یا آلوئه ورا باشد.
- استفاده از دارو: مصرف آنتیبیوتیکهای مترونیدازول و یا داروهای ضد مالاریا مانند کلروکین و پریماکین، و نیتروفورانتوئین (فورادانتین)، ملینهای حاوی کاکارا یا سنا و متوکاربامول (داروی ویژه شلکننده عضلانی) میتوانند ادرار را به رنگ تیره درآورند.
- بیماری و مشکلات سلامتی: برخی از اختلالات کبد و کلیه و عفونتهای مجاری ادراری میتوانند ادرار را قهوهای تیره کنند.
- ورزش شدید: آسیب عضلانی بعد از انجام ورزش شدید میتواند منجر به آسیب مجاری ادراری و کلیهها تغییر رنگ ادرار به قهوهای تیره شود.
به دنبال بهترین متخصص کودکان در تهران هستید؟ با کلینیک کودکان آنا، بهترین خدمات را برای کودکان دلبند خود دریافت کنید:
علت تغییر رنگ ادرار کودکان به سبز یا آبی
تغییر رنگ در ادرار کودکان به رنگ آبی یا سبز غیر طبیعی میتواند ناشی از موارد زیر باشد:
- مصرف رنگهای غذایی: مصرف مواد غذای حاوی رنگ و یا برخی مواد طبیعی موجود در غذاها میتواند باعث تغییر رنگ به آبی شود.
- استفاده از دارو: مصرف داروهای مانند تریپتیلین، ایندومتاسین و پروپوفول ادرار آبی یا سبز تولید میشود.
- مشکلات سلامتی: بیمارهای مانند هیپرکلسمی خوشخیم در کودکان باعث ادرار آبی رنگ میشود. باکتری سودوموناس نیز ادرار سبز رنگ در هنگام عفونتهای مجاری ایجاد میکند.
علت تغییر رنگ ادرار کودکان به نارنجی
دلایل نارنجی شدن ادرار عبارتاند از:
- استفاده از دارو: داروهای ضد التهابی سولفاسالازین و فنازوپیریدین، برخی از ملینها و داروهای شیمیدرمانی خاص میتوانند ادرار را نارنجی کنند.
- مشکلات سلامتی: وجود مشکل در کبد یا مجرای صفراوی باعث تغیر رنگ ادرار به نارنجی میشود و ممکن است در کنار ادرار مدفوع روشنی نیز داشته باشید.
نحوه صحیح تشخیص علت تغییر رنگ در ادرار کودکان
تشخیص علت تغییر رنگ در ادرار کودکان معمولاً بعد از انجام چند آزمایش و تست پزشکی مشخص میشود. پزشک ممکن است برای تشخیص مراحل زیر را طی کند:
تاریخچه پزشکی و شرح حال بیمار
پزشک ابتدا سوابق پزشکی بیمار ماند بیماریهای قبلی، جراحیها و شرایط سلامتی فعلی را بررسی میکند. بیمار باید هر گونه علائم دیگر را گزارش دهد، مانند درد، سوزش، نیاز مکرر به ادرار کردن، تب یا کاهش وزن.
سپس فوق تخصص کلیه و مجاری ادراری کودکان ممکن است معاینه فیزیکی انجام دهد تا علائم ظاهری و نشانههای عفونت یا بیماریهای دیگر را بررسی کند.
آزمایشات ادراری کودکان
آزمایش ادرار به بررسی وجود خون، پروتئین، گلوکز، نیتریت و سایر مواد در ادرار کمک میکند. در برخی موارد، پزشک ممکن است آزمایش ادرار 24 ساعته را تجویز کند تا میزان دقیق مواد در ادرار مشخص شود.
آزمایشات خون
هنگام مشاهده این تغییر، آزمایش خون برای بررسی سطح بیلیروبین و هموگلوبین در خون میتواند به تشخیص مشکلات کلیوی، کبدی و اختلالات خونی کمک کنند.
تصویربرداری
برای تشخص دقیقتر مشکلات سلامتی بدن میتواند از تصویربرداریهای زیر استفاده کرد:
- سونوگرافی از کلیهها و مثانه میتواند به شناسایی سنگها، تودهها یا سایر ناهنجاریها کمک کند.
- CT اسکن یا MRI در برخی موارد، برای بررسی دقیقتر وضعیت کلیهها و دستگاه ادراری تجویز میشود.
بررسی مواد غذایی و داروها
پزشک ممکن است از بیمار درباره رژیم غذایی، مصرف مکملها و داروهای تجویزی و غیر تجویزی سؤال کند. این اطلاعات میتواند به شناسایی علت تغییر رنگ ادرار در ادرار کودکان کمک کند.
سخن پایانی
تغییر رنگ در ادرار کودکان میتواند نشانهای از مشکلات مختلف در کودک باشد. والدین باید به ایجاد عادات سالم در زمینه هیدراتاسیون و تغذیه کودک دقت زیادی داشته باشند و تغییرات رنگ ادرار و مدفوع کودک خود را به صورت مدام چک کنند و همچنین در صورت مشاهده تغییرات غیرمعمول و پایدار با پزشک متخصص اطفال مشورت کنند. این تغییرات ممکن است ناشی از تغذیه، هیدراتاسیون یا مشکلات پزشکی باشند.
