نفخ یکی از مشکلات رایج در دوران شیرخوارگی است که ممکن است باعث ناراحتی و گریههای طولانی مدت در نوزاد شود. این مشکل معمولاً به علت تجمع گاز در شکم نوزاد ایجاد میشود و میتواند برای والدین نگرانکننده باشد. خوشبختانه، روشهای خانگی مختلفی برای درمان این مشکل وجود دارد که میتواند به تسکین درد و ناراحتی نوزاد کمک کند. در این مقاله، به بررسی راههای خانگی درمان نفخ شدید نوزاد، بهترین قطره برای این مشکل، چگونگی گرفتن باد شکم نوزاد و درمان نفخ نوزاد زیر یک ماه پرداخته خواهد شد.
در صورت نیاز به کمک در نگهداری از نوزاد دلبند خود، می توانید از دکتر سونا اسلامپور، فوق تخصص نوزادان در تهران و موسس کلینیک کودکان آنا کمک بگیرید:
متخصص کودکان، فوق تخصص نوزادان و پیرامون تولد
بورد تخصصی از دانشگاه شهید بهشتی تهران، بورد فوق تخصصی از دانشگاه تهران
راههای خانگی برای درمان نفخ شدید نوزاد
نفخ شدید نوزاد یکی از مشکلات شایع در دوران شیرخوارگی است که باعث ناراحتی و گریههای مداوم نوزاد میشود. این مشکل معمولاً به دلیل بلع هوا در حین شیر خوردن یا مشکلات گوارشی ایجاد میشود. خوشبختانه، روشهای خانگی مختلفی وجود دارند که میتوانند به کاهش نفخ نوزاد و تسکین ناراحتی او کمک کنند. در ادامه، به برخی از این راههای خانگی برای درمان نفخ شدید نوزاد اشاره خواهیم کرد.
1. ماساژ شکم نوزاد
یکی از مؤثرترین روشها برای درمان نفخ شدید نوزاد، ماساژ شکم او است. ماساژ ملایم و دایرهای بر روی شکم نوزاد به حرکت گازهای اضافی در دستگاه گوارش کمک میکند. برای این کار، میتوانید از روغنهای گیاهی ملایم مانند روغن زیتون استفاده کنید و به آرامی شکم نوزاد را ماساژ دهید. این کار علاوه بر کاهش نفخ، به آرامش نوزاد نیز کمک میکند.
2. گرفتن باد شکم نوزاد
بعد از هر وعده شیر، نوزاد باید باد شکم خود را بگیرد. برای این کار، میتوانید نوزاد را به حالت عمودی نگه دارید و به آرامی پشت او را بمالید. همچنین، وضعیت نوزاد را بهگونهای تغییر دهید که به راحتی بتواند باد شکم خود را خارج کند. این عمل میتواند به جلوگیری از تجمع گاز در شکم و کاهش نفخ کمک کند.

3. حمام گرم
آب گرم میتواند عضلات شکم نوزاد را آرام کند و گازهای داخل شکم او را راحتتر دفع کند. دادن حمام گرم به نوزاد میتواند باعث کاهش نفخ و ناراحتی او شود. همچنین، آب گرم به نوزاد کمک میکند تا عضلات شکم خود را شل کرده و از درد ناشی از نفخ نوزاد رهایی یابد.
4. تغییر وضعیت تغذیه نوزاد
برای جلوگیری از بلع هوا هنگام شیر خوردن، مهم است که نوزاد را در وضعیت مناسبی قرار دهید. نوزاد را در حین شیر خوردن باید به حالت عمودی نگه دارید تا از بلع هوای اضافی جلوگیری شود. همچنین، مطمئن شوید که سینه یا پستانک بهدرستی در دهان نوزاد قرار دارد تا او بتواند به راحتی شیر بخورد بدون اینکه هوای زیادی به شکم خود ببلعد.
5. تغذیه با شیر مادر
اگر نوزاد شما از شیر مادر تغذیه میکند، ممکن است مشکل نفخ کمتر باشد زیرا شیر مادر بهطور طبیعی هضم راحتتری دارد و میتواند از نفخ جلوگیری کند. همچنین، مادرانی که از شیر مادر به نوزاد خود تغذیه میدهند، باید از مصرف غذاهای گاززا مانند کلم، پیاز و عدس خودداری کنند، زیرا این غذاها میتوانند به شیر منتقل شوند و باعث نفخ نوزاد شوند.
6. استفاده از قطرههای ضد نفخ
استفاده از قطرههای ضد نفخ مخصوص نوزادان یکی دیگر از راههای خانگی است که میتواند به تسکین نفخ نوزاد کمک کند. برخی از قطرهها حاوی مواد مانند سیمیتیکون هستند که به تجزیه گازهای موجود در شکم نوزاد کمک میکنند. پیش از استفاده از هرگونه قطره، بهتر است با پزشک مشورت کنید تا از مناسب بودن آن برای نوزاد خود اطمینان حاصل کنید.
7. تغذیه مکرر با مقدار کمتر
به جای اینکه نوزاد را با حجم زیادی شیر بدهید، میتوانید تعداد دفعات شیر دادن را افزایش دهید و مقدار شیر در هر وعده را کاهش دهید. این کار میتواند به کاهش نفخ نوزاد کمک کند زیرا زمانی که نوزاد با حجم کمتری از شیر مواجه میشود، احتمال بلع هوا کمتر میشود و گاز کمتری در شکم او تجمع میکند.
وجود نفخ شدید در کنار زردی نوزاد ممکن است نشانهای از مشکلات گوارشی یا کبدی باشد که نیاز به بررسی پزشکی دارد.
8. استفاده از پوشک مناسب
گاهی اوقات، پوشکهای غیر مناسب میتوانند باعث فشار بر شکم نوزاد شوند و در نتیجه، نفخ ایجاد کنند. اطمینان حاصل کنید که پوشک نوزاد مناسب است و به درستی تنظیم شده است تا هیچ فشاری به شکم او وارد نشود.
9. نوشیدن مایعات کافی توسط مادر
اگر نوزاد شما از شیر مادر تغذیه میکند، مادر باید از نوشیدن مایعات کافی اطمینان حاصل کند. مایعات کافی به حفظ سلامت گوارش و تولید شیر کافی کمک میکنند و میتوانند از ایجاد مشکلات گوارشی برای نوزاد جلوگیری کنند.
10. استراحت و خواب کافی برای نوزاد
نوزادانی که خواب کافی و استراحت دارند، احتمال کمتری برای تجربه نفخ و مشکلات گوارشی دارند. بنابراین، باید محیط آرامی برای خواب نوزاد فراهم کنید و از سر و صدای زیاد و استرسهای محیطی جلوگیری کنید تا نوزاد بتواند به راحتی بخوابد و سیستم گوارش او به درستی عمل کند.

بهترین قطره برای نفخ نوزاد
نفخ نوزاد یکی از مشکلات رایج در دوران شیرخوارگی است که میتواند منجر به ناراحتی و گریههای زیاد شود. بسیاری از والدین از قطرههای ضد نفخ برای کاهش گازهای موجود در دستگاه گوارش نوزاد استفاده میکنند. این قطرهها معمولاً به کاهش گازها کمک کرده و از تجمع آنها در شکم جلوگیری میکنند. در ادامه، بهترین قطرهها برای درمان نفخ را بررسی میکنیم.
- قطره سیمیتیکون (Simethicone): سیمیتیکون یکی از موثرترین قطرهها برای نفخ است. این قطره به کاهش کشش سطحی گازها کمک میکند و خروج گازها را تسهیل میسازد. معمولاً بدون رنگ، طعم و بوی خاص است و برای نوزادان ایمن است. همچنین، به کاهش تهوع و استفراغ کمک میکند.
- قطره دایمتیکون (Dimethicone): دایمتیکون مشابه سیمیتیکون است و در درمان نفخ نوزاد مؤثر است. این قطره به کاهش درد و ناراحتی ناشی از تجمع گازها در معده کمک میکند و برای نوزادان ایمن میباشد.
- قطره بیبی گی (Baby Gripe Water) :گرید واتر ترکیبی از عصارههای گیاهی مانند بابونه و نعناع است که به کاهش دلدردها و نفخ کمک میکند. این قطره همچنین به تسکین مشکلات گوارشی و دردهای شکمی کمک میکند.
- قطره فنیکول (Fennel Extract): قطرههای حاوی عصاره فنیل (فنیکول) به کاهش گازهای معده و دردهای شکمی نوزادان کمک میکنند. این قطرهها خواص ضدنفخ دارند و بهطور طبیعی مشکلات گوارشی نوزاد را درمان میکنند.
- قطره عصاره بابونه (Chamomile Extract)
بابونه یکی از گیاهان آرامبخش است که در درمان نفخ مؤثر است. عصاره بابونه به کاهش نفخ و دلدرد کمک میکند و خواص ضدالتهابی دارد. این قطره برای تسکین اضطراب و ناراحتی نوزاد نیز مفید است.
درمان نفخ نوزاد زیر یک ماه
نفخ نوزادان زیر یک ماه یک مشکل رایج است که معمولاً بهدلیل تکامل ناکامل سیستم گوارش رخ میدهد. برای درمان این مشکل، میتوان از روشهای زیر استفاده کرد:
- تغذیه مناسب و صحیح
تغذیه صحیح و استفاده از تکنیکهای درست شیردهی میتواند از بلعیدن هوا و نفخ جلوگیری کند. استفاده از شیشههای ضدنفخ نیز مؤثر است. - آروغ زدن منظم
آروغ زدن نوزاد پس از هر وعده شیر به کاهش گازهای معده کمک میکند. این کار از تجمع هوا و گاز در شکم نوزاد جلوگیری میکند. - ماساژ شکم
ماساژ آرام شکم نوزاد در جهت عقربههای ساعت میتواند به خروج گازها و کاهش نفخ کمک کند. - حمام گرم
حمام گرم به تسکین درد و کاهش نفخ کمک میکند و عضلات شکم نوزاد را آرام میکند. - قطرههای ضدنفخ
قطرههایی مانند سیمیتیکون میتوانند به کاهش گازهای معده کمک کنند، ولی باید قبل از استفاده از آنها با پزشک مشورت شود.

چگونه باد شکم نوزاد را بگیریم؟
گرفتن باد شکم نوزاد یکی از مهمترین کارها برای کاهش نفخ نوزاد است. این عمل معمولاً بعد از هر وعده شیر به نوزاد کمک میکند تا گازهای اضافی از دستگاه گوارش او خارج شود و از ناراحتیهای ناشی از نفخ جلوگیری کند. برای گرفتن باد شکم نوزاد، میتوانید او را در حالت عمودی نگه دارید و به آرامی پشت او را بمالید. این کار میتواند باعث شود تا نوزاد راحتتر باد خود را بیرون دهد.
روش دیگری برای گرفتن باد شکم، استفاده از تکنیک “نگه داشتن نوزاد به صورت خوابیده به شکم” است. در این روش، نوزاد را به شکم روی پا یا میز قرار داده و به آرامی شکم او را فشار میدهید تا گازها خارج شوند. اگر نوزاد بعد از هر وعده شیر، به طور مرتب باد خود را نگیرد، ممکن است به نفخ دچار شود. بنابراین، برای جلوگیری از این مشکل، همیشه مطمئن شوید که نوزاد باد خود را گرفته است.
سخن پایانی
نفخ نوزاد یکی از مشکلات رایج در دوران شیرخوارگی است که میتواند برای مادران نگرانکننده باشد. با استفاده از روشهای خانگی مانند ماساژ شکم، تغییر وضعیت نوزاد در حین شیر خوردن و استفاده از حمام گرم، میتوان به کاهش نفخ کمک کرد. همچنین، مصرف قطرههای مخصوص نفخ و گرفتن باد شکم نوزاد از راههای مؤثر برای تسکین این مشکل است.



